Oksijen; yoğun bakım, ameliyathane, acil servis, neonatal ve pediatrik bölümler, solunum tedavileri ve çok sayıda klinik uygulamada kullanılan temel medikal gazlardan biridir.
Bu nedenle hastane oksijen sisteminde yalnızca “ne kadar oksijen gerekiyor?” sorusu yeterli değildir.
Bir medikal oksijen altyapısı aynı zamanda:
gereksinimlerini karşılamalıdır.
Hastane oksijeni sıradan bir endüstriyel proses gazı değil, doğrudan life-support – yaşam destek altyapısıdır.
PSA, Pressure Swing Adsorption – Basınç Salınımlı Adsorpsiyon teknolojisidir.
Atmosferik hava yaklaşık %21 oksijen ve %78 azot içerir. PSA oksijen jeneratöründe basınçlı ve şartlandırılmış hava, Zeolite Molecular Sieve – ZMS içeren adsorpsiyon kolonlarından geçirilir.
Zeolit azotu tercihli olarak adsorbe ederken oksijen açısından zengin gaz jeneratör çıkışına ulaşır.
Tipik bir hastane PSA sistemi:
Hava Kompresörü → Hava Tankı → Filtrasyon ve Kurutma → PSA Oksijen Jeneratörü → Oksijen Tankı → O₂ Analizi → Merkezi Medikal Gaz Hattı
şeklinde yapılandırılır.
İki adsorpsiyon kolonunun dönüşümlü çalışması sayesinde sürekli oksijen üretimi sağlanır.
Hastane tipi PSA sistemlerinde önemli kavramlardan biri Oxygen 93'tür.
PSA ile üretilen medikal oksijen için yaklaşık %90–96 hacimsel O₂ aralığı uluslararası teknik çerçevelerde Oxygen 93 kapsamında değerlendirilmektedir. WHO, PSA oksijen tesislerini medikal kalitede oksijen üretimi için kullanılan kaynaklardan biri olarak tanımlar; ISO 7396-1 de Oxygen 93'ün sağlık tesislerinin merkezi medikal gaz boru sistemlerinde kullanılmasını kapsar.
Buradaki kritik nokta yalnızca oksijen yüzdesi değildir.
Medikal uygulamada ürün gazının ilgili farmakope, ulusal mevzuat, kalite gereklilikleri ve hastanenin medikal gaz sistemi standartlarına uygunluğu birlikte değerlendirilmelidir.
Geleneksel oksijen tedariğinde hastaneler genellikle:
kullanır.
PSA teknolojisinde ise ana hammadde atmosferik havadır.
Oksijen doğrudan hastane kampüsünde üretildiği için düzenli tanker veya tüp tedariğine olan operasyonel bağımlılık önemli ölçüde azaltılabilir.
Bu yaklaşım özellikle:
stratejik avantaj sağlayabilir.
Medikal oksijen jeneratörü yalnızca yatak sayısına göre seçilmemelidir.
Doğru kapasite çalışmasında:
birlikte değerlendirilmelidir.
Özellikle yoğun bakım ve acil servis kullanımı nedeniyle ortalama tüketim ile pik tüketim arasında önemli farklar oluşabilir.
Bu nedenle Mentis Engineering yaklaşımında sistem yalnızca günlük Nm³ tüketimine değil, hastanenin gerçek tüketim profiline ve kritik senaryolarına göre ele alınır.
Hastanede oksijen üretiminin kesilmesi kabul edilebilir bir proses duruşu değildir.
Bu nedenle iyi tasarlanmış bir sistemde ana oksijen kaynağının yanında bağımsız bir reserve / emergency supply bulunmalıdır.
Projeye göre:
PSA + PSA + Tüp Manifoldu
veya
PSA + LOX Backup
gibi mimariler değerlendirilebilir.
Daha büyük projelerde modüler veya N+1 tasarım yaklaşımı kullanılarak bir ünitenin bakımda olması durumunda dahi oksijen tedariğinin sürdürülebilmesi hedeflenebilir.
Medikal gaz altyapısında kaynakların sürekliliği, kontrolü, alarm sistemleri ve dağıtım altyapısı sistem tasarımının temel parçalarıdır.
Evet.
Hastane PSA sisteminde oksijen kalitesi yalnızca devreye alma sırasında ölçülmemelidir.
Sistem tasarımına bağlı olarak online analiz ve otomasyon altyapısı ile:
sürekli takip edilebilir.
Ürün gazı belirlenen kalite limitlerinin dışına çıktığında otomasyon sisteminin uygun alarm ve güvenlik senaryolarını devreye alması, medikal uygulamalarda kritik bir tasarım unsurudur.
Her iki teknoloji de doğru projelendirildiğinde hastane oksijen altyapısında kullanılabilir.
| Kriter | PSA Yerinde Üretim | LOX |
|---|---|---|
| Oksijen kaynağı | Atmosferik hava | Harici gaz üretim tesisi |
| Üretim | Hastanede | Harici tesiste |
| Tanker bağımlılığı | Düşük | Yüksek |
| Elektrik ihtiyacı | Var | Tesiste daha düşük |
| Kriyojenik tank | Gerekmez | Gerekir |
| Gaz satın alma | Büyük ölçüde azalabilir | Sürekli |
| Kapasite artışı | Modüler yapılabilir | Tank/teslimat kapasitesi artırılır |
| Ana işletme maliyeti | Elektrik + bakım | Gaz + lojistik |
| Ana bağımlılık | Enerji ve ekipman | Harici tedarik zinciri |
Burada amaç PSA'yı her koşulda LOX'un yerine koymak değildir.
Özellikle büyük sağlık kampüslerinde en güçlü çözüm bazı durumlarda:
PSA = Ana üretim kaynağı
LOX veya tüp sistemi = Güvenlik / acil durum kaynağı
şeklinde hibrit bir altyapı olabilir.
LOX veya tüplü sistemde oksijen maliyeti yalnızca gazın satın alma fiyatından oluşmaz.
Toplam maliyet içerisinde:
gaz + nakliye + depolama + tank/manifold altyapısı + lojistik + tedarik operasyonu
bulunabilir.
PSA'da ise ana işletme kalemleri:
elektrik + kompresör işletmesi + bakım + filtreler + sarf malzemeleri
şeklindedir.
Özellikle 24/7 çalışan ve yüksek oksijen tüketen hastanelerde gerçek karşılaştırma:
TL/Nm³ veya €/Nm³ kullanılabilir medikal oksijen
üzerinden yapılmalıdır.
Mentis Engineering için medikal PSA projesi yalnızca bir oksijen jeneratörünün hastaneye yerleştirilmesi değildir.
Sistemi bir bütün olarak ele alıyoruz:
**Basınçlı Hava Üretimi
Hedefimiz yalnızca oksijen üretmek değil; hastanenin ihtiyacına göre güvenilir, izlenebilir, enerji açısından optimize edilmiş ve sürekliliği planlanmış bir medikal oksijen üretim altyapısı oluşturmaktır.
Medikal oksijen sisteminde doğru mühendislik; debi, basınç ve saflık değerlerinin ötesinde süreklilik ve güvenlik mühendisliğidir.
PSA teknolojisi, hastanelerin ihtiyaç duyduğu medikal oksijenin doğrudan sağlık tesisi bünyesinde üretilebilmesine olanak sağlar.
Doğru projelendirildiğinde yerinde üretim;
Mentis Mühendislik olarak PSA oksijen üretim teknolojisini yalnızca bir makine değil, hastanenin kritik medikal gaz altyapısının merkezi bir parçası olarak görüyoruz.
Hastanenizin mevcut oksijen tüketimini, yatak kapasitesini, pik kullanımını ve mevcut LOX/tüp maliyetlerini paylaşın; uygun PSA kapasitesini ve yerinde üretim fizibilitesini mühendislik yaklaşımıyla değerlendirelim.
Mentis Engineering – On-Site Medical Oxygen Generation
